سازی ناساز- مامۆستا #هێمن, بەدەنگی مریەم ئیبراهیم پور

2016/12/04
بولبلی باڵشکاوی وەختی گوڵم
ھەر شەپۆڵان دەدا دڵی لە کوڵم
کوردی بەندیی بەیانی نەورۆزم
گڕی گرتووە دەروونی پڕ سۆزم
موغی بێ ئاگری شەوی یەلدام
چاوەڕێی چارەنووسی ناپەیدام
کەوی بێ دەنگی نەوبەھارانم
گوڵی بێ ڕەنگی چاو لە بارانم
کونجی جێژوانی چۆڵ و خامۆشم
سێبەری نازەنینی ڕەشپۆشم
دەستی بەربووی کچی گەڕی شاییم
ھەستی خنکاوی لاوی سەوداییم
کێلی گۆڕی شەھیدی گومناوم
تاکە داری کڕووزی بێ ئاوم
دەفتەری شێعری شاعیری ڕووتم
شەمی سەرگۆڕ و داری تابووتم
کونی گیراوی کۆنە شمشاڵم
خەونی ئاڵۆز و خاتیرەی تاڵم
ژیلەمۆی ئاگری بەیانانم
باوکی فرمێسکم و کوڕی ژانم
باڵە سووتاوەکانی پەروانەم
شووشە بادەی بەتاڵی مەیخانەم
چڵە ڕێحانی دوورە دێراوم
سازی ناسازی ھەڵپەسێرراوم
تکە ئاونگی سەر گەڵای زەردم
خەستەو و دەردەداری چی دەردم
ئاخرین تیشکی خۆری پایزم
شاعیری پیری تووڕەو و زیزم
چۆن دەتوانم بە تۆ بڵێم من چیم؟!
خۆم گومانم ھەیە کە ھەم یا نیم؟!
https://www.youtube.com/watch?v=KvUcIKINfcg

ماچی خودایی – مامۆستا #هێمن، بەدەنگی مریەم ئیبراهیم پور

2016/12/04

وەرە یارم، وەرە ئەی تازە یارم!

وەرە ئەستێرەکەی شەوگاری تارم!

وەرە ئەی شاپەڕی باڵی خەیاڵم!

وەرە ئەی شەوچرای ڕووناکی ماڵم!

وەرە خاسەکەوی ڕام و کەویی من!

وەرە ئیلھامەکەی نیوە شەوی من!

وەرە ئۆخژنی سینەی پڕ گڕی من!

وەرە پیرۆزەکەی بەرزە فڕی من!

وەرە ئاونگی سەر پەلکی گوڵی سوور!

وەرە ئاورینگی گەرم و مەشخەڵی نوور!

وەرە ئەی ڕێژنە بارانی بەھاری!

وەرە شێعری تەڕی پڕ وردەکاری!

وەرە ئەی نەونەمامی باخی ژینم!

وەرە ئەی شاگوڵی مێرگی ئەوینم!

وەرە کاروانکوژەی کاتی بەیانیم!

وەرە بیرەوەری و ئاواتی جوانیم!

وەرە ئەی بوت ھەتاکوو بتپەرستم!

وەرە مەمکۆڵەکەت بگرم لە مستم!

وەرە ئەی «خەج»، وەرە ئەی «خاتووزین»م!

وەرە با بەژن و باڵاکەت ببینم!

وەرە با دامرێ ئاوات و تاسەم!

وەرە با بسکەکەت لادا ھەناسەم!

وەرە با ھەڵمژم ئەم لێوە گەرمە!

وەرە با ھەڵگوشم ئەم ڕانە نەرمە!

وەرە جوانێ، وەرە نازت بکێشم!

وەرە وەک دەستەگوڵ داتنێم لە پێشم!

وەرە با بەس بکەم ئەو باوە باوە!

وەرە با بێن بکەم ئەو بسکە خاوە!

وەرە با دەس لە باڵاکەت وەرێنم!

وەرە کوڵمەم لە کوڵمەی تۆ خشێنم!

وەرە سوور بە لەسەر وادە و بەڵێنی!

وەرە کورد بە و مەکە پەیمان شکێنی!

وەرە گیانم فیدای چاوی ڕەشی تۆ!

وەرە با ھەست بکەم گەرمی لەشی تۆ!

وەرە ماچم دەیە ماچی خودایی!

کە بێزارم لە ماچی سینەمایی!

دایە گیان- مامۆستا شەریف حوسێن‌پەناهی

2016/12/04

shahidدایه گیان بگری لەسەر خاكم! كەوا شینم دەوێ

زۆر بگریه دایه گیـان! فرمێــسكی خوێنینـم دەوێ

من گوڵی سـەد ئارەزووی ژینـم له خاكا خەوتووه

خاكی مەیدانی خەبات ڕەنگینی خوێنی من بووه

دامـەنیشـــه دایـه گیـان بۆ هاتنـی من چـاوەڕێ

دڵنیا به! بەسیەتی! بۆ دەنگی دەرگا مەگره گوێ

دایه گیان! سوێندم به فرمێسكی گەش و ئێشی دڵت

دایه گیان! سـوێندم به جـەور و مەینـەتی بێ‌حاسـڵت

من دەمێكه جەرگی سووتاندووم هەناسەی سەردی گەل

دڵ‌پڕی كـردووم خەمـی دەس‌كـورتی و ڕەنـگ‌زەردی گـەل

من كوڕی كوردی شەهیدی ڕێی خەباتم دایه گیان

كـۆتــری خوێنیـن‌پـەڕی باخـی وڵاتــم دایـه گیـــان

هـــەر وەكـــوو بێـــگانەیـێ دڵ پــڕ له نـاكـامـــی و گـــرێ

لەم هەموو دەسته، نەبوو دەستێ كه بێ و دەستم گرێ

من له شاری خۆم غەریب و بۆ هەموو بێگانه خۆم

كۆتـری كـوژراوی ڕێـگای لانه خـۆم، بێ‌لانـه خـۆم

دایه گیان! بگری لەسەر خاكم! كەوا شینم دەوێ

زۆر بگـریه دایه گیـان! فرمێسـكی خوێنینـم دەوێ

دایه گیان! ئەو كیژه وا ئەت‌ویست به بووكی تۆ ببێت

خۆت بده پیشـانی جـارێ، با به هیــوای من نەبێـت

تاكوو بت‌بینێ كه ڕەش‌پۆشی له سەر تا پاتەوه

بەڵكـوو بڕوا، دڵنیــا بێ و مـن له بیـرەو باتــەوه

دایه گیان! بگری لەسەر خاكم! كەوا شینم دەوێ

زۆر بگریه دایه گیـان! فرمێــسكی خوێنینـم دەوێ

شەو- سەید کامیل ئیمامی

2016/11/29

بە دەنگی حەسەن زیرەک، گوێ لەم گۆرانییە بگرە

نووری ڕوخسارت وەدەرخە! دەردی بێدەرمانە شەو
زوڵمەتی زوڵفت لەسەر ڕووتە، لەڕۆژ میوانە شەو

دوێ، شکور مەردانە من ڕێم بردە ناو زولفی ڕەشت
تا بزانن ئەهلی مڵکی دڵ، قەڵای مێردانە شەو

هەر لە مەغریب تا بەیانی بێ وچان دێت و دەچێ
هەر لە دووی خورشیدی خاوەر وێڵ و سەرگەردانە شەو

قەدری شەو چا بگرە عاشق! شەمع و پەروانە دەڵێن
سۆز و گریەی شەمعی هەر شەو، سووتنی پەروانە، شەو

کوێر ونابینایە ئێستا کەو لە داخی ڕۆژی ڕووت
بۆیە ڕەش پۆش و فەقیر و مات و بەستەزمانە شەو

عاشق و مەعشووق لە ڕۆژدا خۆ دەپارێزن لە خەڵک
گەر پەنای چاکت دەوێ بۆ ئەو دووە، بڕوانە شەو

هەستە کامیل! بەستە سستی دەی بڕۆ لێی راکەوە
تا وڵات بێ دەنگ وباسە، تا لە ڕۆژ میوانە شەو

فراکسیون نمایندگان مناطق ترک نشین و چند نکته – د. صلاح الدین خدیو

2016/11/04

xediw-selah.jpgچند ساعت پیش در مورد انگیزه ها، اهداف و پیامدهای تشکیل فراکسیون مناطق ترک نشین مصاحبه ای داشتم. آنچه که در ذیل می آید چکیده ای از گفته هایم در این مصاحبه است.

🔸انگیزه اصلی بنیانگذاران، تاثیر گذاری بر موازنه های داخل مجلس هنگام انتخاباتهای داخلی است. مثلا فرستادن افراد ” همشهری ” به هیات رییسه و یا برخی کمیسیونهای معتبر. شخصیت محوری این فراکسیون مسعود پزشکیان است و احتمالا یکی از انگیزه ها هم ابقای وی در سمت نایب رییسی مجلس در سالهای آتی است. همچنین استفاده از پتانسیل قومی آذربایجان برای انتخاب مجدد سایر اعضا در انتخابات دور بعدی هم انگیزه مهم دیگری است. البته بعید است مجلس دهم صد نفر نماینده ترک زبان داشته باشد. احتمالا تعدادی هم ” رفاقتی ” وارد شده اند.

🔸جنبه سیاسی این فراکسیون را جدی نمی دانم و فکر نمی کنم حتی از این لحاظ به طراز فراکسیون نمایندگان کرد مجلس ششم برسد. همانگونه که از اسم آن پیداست، بیشتر صبغه منطقه ای دارد. بیشتر اعضای آن جزو فراکسیونهای امید و ولایت هستند و به سختی می توان تصور کرد که کنش سیاسی جدی و مستقلی از این دو فراکسیون اصلی پیش ببرند. فراکسیونهای منطقه ای بیشتر دنبال جذب بودجه و منابع مالی به استانهای متبوع هستند و کمتر کارکرد سیاسی دارند. مانند تجربه فراکسیون استانهای زاگرس نشین.

🔸ممکن است گاه و بیگاه در زمینه حوادث فرهنگی بیانیه بدهند، بویژه اینکه در سالهای اخیر حساسیتهای قومی مخاطبین در حوزه مسائل فرهنگی و رسانه های گروهی بالا رفته است.

🔸این اقدام موجب تشویق سایر قومیتها بویژه کردها برای تشکیل تشکلهای مشابه خواهد شد. اولین و آخرین تجربه نسبتا موفق کردها در این رابطه مجلس ششم بود. بعد از آن و با فرارسیدن موسم انسداد سیاسی از اواخر دوره خاتمی، نمایندگان کرد ترجیح دادند پیه آن را به تن نمالیده و مواجه با پیامدهای احتمالی از قبیل رد صلاحیت در دور آتی نشوند. ترجیح آنها در دوره های اخیر فعالیت در قالب فراکسیون نمایندگان اهل سنت بود که البته آن هم فراز و نشیبهای خاص خود را داشت.
میتوان پیش بینی کرد که اگر در این دوره، کردها به سمت تشکیل فراکسیون کرد بروند، غیر از تنگناهای پیشگفته با چالشهای دیگری چون عدم همکاری و حتی کارشکنی برخی اعضای فعلی فراکسیون اهل سنت مواجه شوند. در هر صورت به فعلیت رسیدن انگیزه کردها نیازمند تداوم کار فراکسیون مناطق ترک نشین با درصد مشخصی موفقیت است.

مزار نام آوران و تاریخ زدایی- یونس قربانی فر

2016/11/04

yunis-qurbaniکارنامه ی پر ادبار و مالامال از خسران شورا چنان شهره¬ی خاص و عام است که بازگویی آن مصداق بارز «مکررگویی» است و چه بسا نمک پاشیدن بر زخم ناسور کژکارکردهای این نهاد. نهادی که قرار بود گفتارش پژواک صدای شهروندان باشد و کردارش آئینه¬ی تحقق خواست ها و حقوق مردم. اما ظاهرا مجموعه ای از عوامل- ساختاری و کارگزاری- راقم چنین سرنوشتی تلخ برای انجمن شهر شدند.

بحث های اخیر پیرامون” بازسازی مقبره الشعرای مهاباد” بار دیگر توجه افکار عمومی را به کژکارکردهای نهاد شورا جلب کرد. مجادله های کلامی پیرامون آن برای هفته ها بحث داغ فضای مجازی و برخی از رسانه ها بود. منتقدان اقدام شورا را در راستای سیاست حذف تلقی می کردند و در مقابل شورای شهر و یک مجله¬ی منتسب به گردآورندگان ادب فولکلور به دفاع تمام قد از آن پرداختند. در میانه ¬ی این جدال های کلامی و منازعات مجازی! برخی نقدها منطقی و مستدل بود و برخی هیجانی و ناهمخوان با واقعیت امر. بیانیه رسمی شورا نیز با سبک گفتاری شبه فلسفی اش چیزی نبود جز کپی مطالب چند وبسایت داخلی و آمیخته با گزاره های ضد و نقیض. موضع آن مجله¬¬ی مذکور هم بسیار پرخاشگرانه و ناموجه. اما صرف نظر از صحت و سقم مطالب مطروحه، ضروری است که از گوشه نگاهی دیگر به “بازسازی مقبره الشعرای مهاباد” پرداخت و آن را به نقد کشید. از این نگاه اقدام مذکور را محتملا باید نوعی ” تاریخ زدایی” تلقی کرد. Read the rest of this entry »

اتحادیه میهنی و ایران؛ سه دهه روابط پرفراز و نشیب – دکتر صلاح الدین خدیو

2016/11/04

selah-xediw.jpgمحتوای دیدار هیات عالیرتبه اتحادیه میهنی کردستان با دبیر مجمع تشخیص مصلحت نظام گرچه عمیق و دیرپا بودن روابط فیمابین را به نمایش گذاشت، اما بیانگر تمام فراز و نشیبهای این رابطه قدیمی نبود. اتحادیه میهنی گرچه امروز رابطه ای همطراز مجلس اعلای اسلامی عراق با جمهوری اسلامی دارد، اما کمتر کسی می داند که در گذشته روابط این دو جزر و مدهای مهمی به خود دیده است.
🔸انقلاب هنوز پیروز نشده بود که هیاتی از اتحادیه میهنی در نوفل شاتو به دیدار رهبر انقلاب رفت تا حمایت همه جانبه خود را از آن اعلام نماید. فواد معصوم رییس جمهوری فعلی عراق یکی از اعضای این هیات بود. در سالهای اخیر جلال طالبانی پیشینه این روابط را گامی عقبتر برده و آن را به دوران اقامت بنیانگذار فقید جمهوری اسلامی در نجف می رساند.
🔸با پیروزی انقلاب اسلامی، اتحادیه میهنی عملا به یکی از بازیگران اصلی بحران کردستان ایران تبدیل شد. غیر از برخی روزنامه های تهران که دست این حزب را در ناآرامیهای کردستان می دیدند، این گروه از جانب حزب دمکرات کردستان ایران متهم بود که در پشت تاسیس سازمان نوپای کومله قرار دارد.
بدلیل این مساله و نیز تحویل دو عضو حزب دمکرات به ساواک در ماههای منتهی به انقلاب رابطه این دو گروه، چندان دوستانه نبود. Read the rest of this entry »

(ک) یان (ك)؟ ئامادەکردنی: دیاکۆ هاشمی 

2016/10/21

k-and-kلە ئەلفبێی (ئارامی/ عەرەبی)دا هەمیشە پیتی (k) بە دوو شێوەی (ک) و (ك) شانبەشانی یەکتر بەکار هێنراون. هەبوونی ئەم دوو شێوەپیتە هیچ باش نییە و باشتر وا بوو هەر یەک شێوەمان هەبوایە. خەڵک کاتێک پیتەکانیان بە دەست دەنووسییەوە زۆرتر دەستیان بەربڵاوتر بوو، بەڵام ئێستا کە پیتەکان بە کۆمپیوتەر دەنووسرێنەوە و بۆ هەر پیتێک کۆدێکی تایبەت دانراوە، ئێمە ناچار دەبین خۆمان یەکلایی بکەینەوە و لە نێوان دوو بژارەدا یەکێکیان هەڵبژێرین. یان لانی کەم یەکێکیان بەبێ شیفت بنووسین و ئەوی تریشیان بە شیفت بنووسین. لە کاتی ڕێکخستنی تەختەکلیلی کوردی لەلایەن “کوردئایتیگرووپ”دا ویسترا بەرانبەر بە (k) لە نێوان (ک) و (ك)دا یەکێکیان هەڵبژێردرێت. هەر کامیان کۆدێکی تایبەتیان هەیە: (ک U+06A9) و (ك U+0643). 

کوردئایتیگرووپ ناچار بوو یەکێکیان بەرانبەر بە (k) هەڵبژێرێت و بەبێ شیفت بنووسرێت و ئەوی تریشیان بخاتە دیوی ژێرەوە و بە شیفت بنووسرێت.  دوای ڕاوێژکارییەکی درەنگەشەوێکی سەر ئینتەرنێت بەم ئەنجامە گەیشتن:
هەرچەند (ك) لە زمانی عەرەبیدا باوە و کوردیش زیاترین بەرهەمی کۆنی بەو پیتە نووسیوە، بەڵام هەر (ک) هەڵدەبژێرین، چونکە:

Read the rest of this entry »

احزاب کردستان ایران؛ سکسیسم و مبارزات زنان – کاوه قریشی

2016/10/03

komeleانتشار ویدیوهایی مربوط به پیشمرگه‌های دو حزب کردستان ایران که حاوی الفاظ و شوخی‌های سکسیستی و ضد زن هستند، با انتقاد گسترده طیف‌های متنوعی از فعالان برابری‌خواه جنسیتی در کردستان روبه‌رو شده است.

این دسته از فعالان، رواج چنین ادبیاتی را معلول کاستی‌های احزاب کُرد در مواجه با مساله زن دانسته و از زنان درون این احزاب انتقاد کرده اند که با فضای “مردسالار” این احزاب مدارا می‌کنند. اما نمایندگان زن برخی این احزاب، چنین تلاش‌هایی را “هدفمند” می‌دانند و هدف آن را مخالفت با “جنبش ملی کُرد” و مشخصا حزب دموکرات ارزیابی می‌کنند.

نخستین ویدیوی خبرساز که مبنای واکنش‌ها قرار گرفت، چند پیشمرگه “حدکا”، حزب دمکرات کردستان ایران را در زمان و مکانی نامعلوم، نشان می‌دهد که در خلال مکالماتشان با هدف قرار دادن نمادین زنان احزاب رقیب، از شوخی‌های جنسیتی و الفاظ رکیک استفاده می‌کنند. در ویدیوی دیگری که منتشتر شده، دو عضو حزب “پاک”، حزب آزادی کردستان و “حدک”، حزب دمکرات کردستان از طریق یک برنامه پیام‌رسان اینترنتی در حال جدل لفظی هستند و در جریان مکالمه خود، با الفاظ سکسیستی و ضد زن در صدد تحقیر یکدیگر برمی‌آیند.

Read the rest of this entry »

بەخاکسپاردنی مامۆستا #هەژار – #مهاباد – ڕەشەممەی ١٣٦٩ی هەتاوی

2016/10/02

pirsey-hejar-1pirsey-hejar-2pirsey-hejar-3

بیرەوەرییەکی مامۆستا هەژار سەبارەت بە د. شەڕەفکەندی برای

2016/09/17

sharafkandi

دەعوەتێک بۆ کۆڕی زانیاری کورد لە فەرانسەوە هات کە لە کۆنگرەی رۆژهەڵات ناسانی دونیادا کە هەر بە چوار ساڵ جارێک دەبەسترێ، بەشدار بین. دوکتور کەماڵ مەزهەر و منیان دەسنیشان کرد. بە تەیارە گەیشتینە فڕگەی ئورلی. خانم “جویس بلۆ” لە گەڵ لاوێکی سەر خڕ، چاوە نۆری دەکردین. بیست و حەوت ساڵ بوو برایەکم لە کلاسی دووەمی ئیبتیدائی لە بۆکان بە جێ هێشتبوو. ئێستا لە فەرەنسەیە و بۆ دوکتورای شیمی دەخوێنێ. بە سەرە خڕەکەی لە دوور ناسیمەوە. بە دیتنەوەی گریانم هات. ژیانی ئەو چەند ساڵ لێک هەڵبڕانەم وەک شڕیتێکی سینەمائی هاتەوە بەر چاو…

سادقی برام کە بە ناو مەولانای خاڵی باوکمەوە کرابوو، تەمەنی هەشت مانگ بوو باوکم مرد. من هەم باوکی بووم هەم دایکی. چونکە دایکی لە پاش ساڵێک مەرگی بام مێری کردوە و بە جێی هێشت. منداڵێکی زۆر خوێن شیرین بوو. جاری وا هەبوو ژنانی دێ لێیان دەدزین. شێت دەبووین تا بۆیان دەهێناینەوە. هەموو دڵ و گیان و ئیمانم بە سەر خۆشەویستی ئەودا ساغ ببوەوە. کە ببوە چوار ساڵە کەمێک دەرسم پێ گوت. زۆر زیرەک بوو. کە هاتینە بۆکان لە مەدرەسە داممەزراند. هەمیشە لە نومرە کۆکردنەوەی حەوتانەشدا، هەر یەکەم بوو. لە بیرمە جارێک لە ماڵە ” ساڵحی شاتری” بووم لە سابڵاغ. گوتیان سادق لە بۆکان نەخۆشە، لە بیرم چوو کەوش دە پێ کەم بە تای گۆرەوی رام کردە دەر. لە کۆڵان کەوشەکانیان بۆ هێنام. بە پەلە خۆم گەیاندەوە لای. شەقی زەمانە وای هەڵداشتم کە سادقم لە کلاسی دووهەمی سەرەتائی بە جێ هێشت و لێم ببوو بە داخ و حەسرەتێکی گەورە. تەنیا جارێک کە لە شاری جزیری سووریا دەژیام، یانێ پاش یازدە ساڵ دووری، نامەیەکی سادقم لە تارانەوە بۆ هات. نووسیبووی: پارەکە خەبری تۆیان داومەتێ کە لە ” قبورالبیض”ی. باسی خۆی کردبوو کە دوای دیپلم وەرگرتنی، لە دانشگای پزیشکی قەبووڵ کراوە بەڵام چونکا عەبدوڵای برای دەستی باشی ناڕوا و پزیشکی مەخارج و ماوەی زۆری دەوێ وای هێناوە و لە دارولموعەلیمینی بەرزدا دامەزراوە. ئێتر خەبەرم لێ بڕا بوو. ئەوە دیسان لە فەرانسە دەیبینمەوە. زۆرم سپاسی خانمی ” جۆیس بلۆ” کرد کە ئەم دیاریە بە قیمەتەی نیشان داوم.
” جۆیس بلۆ” ژنێکی جوولەیەی فەرانسی بوو کە بە مینداڵی لە میسر ژیابوو. عەرەبی میسریانەی وەک بلبل دەزانی. کاری لە سەر ئەدەبیاتی کورد دەکرد. دەرسێکی باسی کوردی لە “سۆربۆن” دەگوتەوە. دە گەڵ دوکتور کامران عالی بەدرخان و خانمەکەیدا -هاتبوونە ناو پردان لە شۆڕش- ببووینە ئاشنا. هاتبوە بەغداش و دەعوەتم بۆ کردبوو. لە کٶڕی زانیاریشدا چەن ڕۆژێک پێکەوە بووین.

سادق ماڵێکی گرتبوو لە تەبەقەی هەمکەفی خانوویەکی حەوت تەبەقەدا لە نزیک “سۆربۆن”. قەرار درا من میوانی ئەو بم. لەو رۆژانەدا کە تازە چووم، سادق چاوەنۆڕ بوو ژنەکەی بە منداڵێکی ساواوە بێتە فەرانسە لە تارانەوە. رۆژانە دەچوە فڕگە و تا نیوەڕۆ نەدەهاتەوە. ڕۆژێک گوتی: تۆ لە ماڵ بە تەلەفۆنم کردوە یەخەچاڵم تازە کڕیوە، لە کار وێستاوە. دوو جار موهەندیس هاتوە لە ماڵ نەبووم. ئەو رۆژە موهەندیس نەهات. سادق لە داخان شەقێکی دە یەخەچاڵ هەڵدا، وەکار کەوت. موهەندیس هات گوتی: هیچ عەیبی نیە. (سادق) گوتی: بەڵێ، فێرە شەق تێهەڵدان بوو. نەمزانی بوو.
چێشتی مجێور لاپەڕەی ٤٧٠

هەندێک زانیاریی سەرنجڕاکێش سەبارەت بە خەون و خەون دیتن

2016/09/09

لە درێژەی بابەتەکەدا، کلیک بکەنە سەر وێنەکان تا زانیارییەکان سەبارەت بە خەون ببینن

Read the rest of this entry »

«روژآوا»: هویت‌خواهی قومیتی یا جست‌وجوی بدیل؟

2016/08/22

rojava-YPJ

آرش اسدی

بازخوانی یک جنبش

نزدیک به سه سال از جنبش روژآوا می‌گذرد. جنبشی که به‌طور عملی درصدد تغییر ساختارهای مردسالارانه،[1] برهم زدن سلسله‌مراتب فرادستی و فرودستی اجتماعی، احترام به طبیعت و پیوند بخشیدن زندگی جمعی به حفاظت از محیط زیست بوده است. از ویژگی‌های تأمل‌برانگیز این جنبش، مقاومت دلیرانه‌ی زنان و مردان این منطقه در برابر توحش داعش، به عنوان نمود ارتجاعی‌ترین شکل بنیادگرایی است، که همواره با تحسین و ستایش همراه بوده است.

در این مقاله درصددیم به این پرسش‌ها پاسخ دهیم: چه جنبشی بستر این تغییر اجتماعی شده است؟ آیا با یک جنبش قومی هویت‌گرایانه مواجه‌ایم؟ چه تضادهایی به شکل‌گیری این جنبش یاری رسانده‌اند؟ از سوی دیگر، تضادهایی که از درون این جنبش ریشه می‌گیرند به آینده‌ی مبهم آن شکل می‌دهند؟ آیا اصولاً می‌توان آینده‌ای روشن برای این جنبش متصور شد؟ آیا این جنبش را می‌توان جنبشی مترقی به شمار آورد؟ در نهایت، موضع‌گیری دیگر جنبش‌ها و افراد مترقی منطقه در قبال این جنبش چه باید باشد؟

Read the rest of this entry »

ژینۆسایدی شنگال بە ئامار و گرافیك؛ كۆمەڵكوژی و وێرانكاری

2016/08/05

Şingal-jin
لە لایەن دەرباز ساڵح 3/8/2016

کوردانی ئێزدی بێخەم بوون و خەریکی دینداری و ژیان بوون، لەپڕ هەموو شتێک گۆڕا و رۆژی  3-8-2014 داعش هێرشیكردە سەر شنگال‌ و دەوروبەری و كارەساتی خولقاند، گەنج و پیاوی كۆمەڵكوژكردن و ژن و كچ و منداڵانی بردن،  ئەوان كرانە كۆیلە و كڕین و فرۆشتنیان پێكرا.

دوای دوو ساڵ، تاوەكو ئێستا شنگال ئاوەدان نەكراوەتەوە و وێرانەیە، مەسعود بارزانی، سەرۆكی هەرێمی كوردستان و حیزب و لایەنەكان بەتایبەت پارتی دیموكراتی كوردستان و یەكێتی نیشتمانیی كوردستان جەخت لەسەر بەپارێزگاكردنی شنگال دەكەنەوە.

مەحما خەلیل، قایمقامی شنگال بە( تۆڕی میدیایی رووداو)ی راگەیاند، قەرەبووكردنەوەی زیانلێكەوتووان ‌و ئاوەدانكردنەوەی شنگال‌ 10 ملیار دۆلاری پێویستە. ئاماژەی بەوەشكرد هەریەك لە وڵاتەكانی ئەڵمانیا ‌و ئەمریكا بڕیاریانداوە بە پارە هاوكاری ئاوەدانكردنەوەی شەنگال بكەن.

لە مانگی 12 ی ساڵی 2014 دا، بەشێکی ناوچەکانی دەوروبەری شنگال لەدەستی داعش دەرهێندران، بەڵام سەنتەری شنگال و گوندەکانی دەوروبەری تاوەكو مانگی 11 ی ساڵی 2015 هەر لەدەستی داعشدا بوون و، لە ئۆپەراسیۆنێكی دوو رۆژیدا كۆنترۆڵكرانەوە.

Read the rest of this entry »

پیشەسازیی هونەری پروپاگەندە لە”ئاڵای بێ وڵات”ی بەهمەنی قوبادیدا

2016/08/04

aras-fatahh

ئاراس فەتاح، ئاوێنە

پروپاگەندەو مانیپولەیشن دو کایەی زۆر ئاڵۆزی ناو زانستی میدیا پێکدەهێنن. یەکێک لەبابەتە سەرەکییەکانی ئەم بوارەش بریتییە لەتاوتوێکردنی پرسیاری: کەی فیلمێک دەبێت بەپروپاگەندەو وەزیفەکەی دەبێت بەمانیپولەیشن، واتە کەرەسەیەک بۆ چەواشەکردن‌و ئاراستەکردنی مەبەستداری رای گشتیی؟ دیارە دروستکردنی سنورێک لەنێوان پروپاگەندەو مانیپولەیشن وەکو کاریگەرییەکی ئاراستەکراو لەسەر دیدو بۆچونی بینەر، ئاسان نییە، چونکە هەمو فیلمێکی پروپاگەندە وەزیفەیەکی دیاریکراوی مانیپولەیشن یان چەواشەکاریی سیاسیی هەیەو هەمو مانیپولەیشنێکیش فۆرمێکە لەپروپاگەندەکردن بۆ دیدگایەکی ئایدیۆلۆژیی. بەشێوەیەکی گشتیی دەتوانین بڵێین، فیلمی پروپاگەندە لەجەوهەردا کەرەسەیەکە بۆ مانیپولەیشن، واتە کاریگەرییەکی ئاراستەکراوی ئایدیۆلۆژییانەی هەیە لەسەر بینەرو رای گشتیی. بەڕای من فیلمی “ئاڵای بێ وڵات”ی بەهمەن قوبادی هەمو ئەو مەرجانەی تێدایە کە فیلمێکی پروپاگەندەی سیاسیی لەخۆی دەگرێت، چونکە وەزیفەیەکی ئایدیۆلۆژی دیاریکراوی مانیپولەیشنی هەیە کە خواستە سیاسیی‌و ئایدیۆلۆژییەکانی هێزێکی سیاسیی‌و کولتورێکی سیاسیی دیاریکراو تێردەکات. Read the rest of this entry »